Polish Apache Initiative – na drodze do wdrożenia AH-64 do Wojska Polskiego

Radosław Ciszewski

W dniach 27–28 maja br. na terenie Centrum Szkolenia Wojsk Rakietowych i Artylerii (CSWRiA) w Toruniu doszło do historycznych ćwiczeń z okazji połączonych „Polish Apache Initiative Summit 4” oraz „European HIMARS Initiative Summit 8”, w ramach których swój debiut ogniowy przeprowadziły śmigłowce uderzeniowe AH-64D Apache należące do 1. Brygady Lotnictwa Wojsk Lądowych (1. BLWL). W ramach wspólnych ćwiczeń współdziałały ze sobą pododdziały wojsk rakietowych, lotnictwa śmigłowcowego i lotnictwa taktycznego. Ćwiczenia te stały się kolejnym ważnym krokiem w transformacji, którą obecnie przechodzi 1. BLWL, w oczekiwaniu na nowe śmigłowce AH-64E, mające ostatecznie wyprzeć z Sił Zbrojnych RP postsowieckie maszyny Mi-24D/W.

Pierwsze ćwiczenia polskich Apaczy

Przygotowywany przez rok trening połączonego wsparcia ogniowego, przeprowadzonego przez trzy państwa NATO – Polskę, Wielką Brytanię oraz Stany Zjednoczone, stworzył możliwość zapoznania się z budową zdolności w ramach Sił Zbrojnych, ze szczególnym naciskiem na dowodzenie i kontrolę, rozpoznanie oraz rażenie. Dotychczas prowadzone osobno inicjatywy, skupione wokół śmigłowców uderzeniowych Apacz oraz samobieżnych wyrzutni rakietowych M142 HIMARS, zostały połączone na wniosek Dowództwa Generalnego RSZ. Połączone oba międzynarodowe wydarzenia były obserwowane przez przedstawicieli środowisk lotniczych i artyleryjskich, umożliwiając tym samym wymianę taktyk, technik i procedur oraz pozwalając na usprawnianie procesów z zakresu planowania misji, w tym operacji połączonych.

Przedsięwzięcie zgromadziło łącznie ponad 150 obserwatorów z 14 różnych państw. Wśród nich byli między innymi: gen. broni Marek Sokołowski (Dowódca Generalny RSZ), gen. dyw. Marek Jabłoński (zastępca dowódcy V Corps US Army, a od 1. sierpnia I zastępca Dowódcy Operacyjnego RSZ), gen. dyw. Szymon Koziatek (zastępca dowódcy 2. Korpusu Polskiego – Dowództwo Komponentu Lądowego), gen. bryg. dr inż. pil. Maciej Trelka (zastępca Inspektora Sił Powietrznych), gen. bryg. Łukasz Andrzejewski (radca generalny szefa Sztabu Generalnego WP) oraz płk pil. Krzysztof Kwiatkowski (szef Implementacji Platform Śmigłowcowych w Dowództwie Generalnym RSZ, od 15 czerwca dowódca 1. BLWL).

Podczas ćwiczeń wykorzystane zostały następujące jednostki oraz platformy:

• 1. Brygada Rakiet z bezzałogowym systemem poszukiwawczo-uderzeniowym Gladius oraz samobieżnymi wyrzutniami rakietowymi M142 High Mobility Artillery Rocket System (HIMARS);
• 7. Dywizjon Lotniczy z 25. Brygady Kawalerii Powietrznej ze śmigłowcami wielozadaniowymi AW149 (w wersjach z 2023 i 2025 roku) oraz 7. Batalion Kawalerii;
• 56. Baza Lotnicza 1. Brygady Lotnictwa Wojsk Lądowych ze śmigłowcami uderzeniowymi AH-64D V14 Apache;
• 662nd Squadron, 3rd Regiment, 1st Aviation Brigade Combat Team, British Army ze śmigłowcami uderzeniowymi AH-64E V6 Apache;
• 2-159th Attack Battalion, 12th Combat Aviation Brigade, US Army ze śmigłowcami uderzeniowymi AH-64E V6 Apache;
• 31. Baza Lotnicza 2. Skrzydła Lotnictwa Taktycznego z wielozadaniowymi samolotami bojowymi F-16C i F-16D Block 52+ Jastrząb;
• 12. Baza Bezzałogowych Statków Powietrznych 1. Skrzydła Lotnictwa Taktycznego z bezzałogowymi statkami powietrznymi Bayraktar TB2;
• 18. Dywizja Zmechanizowana ze stanowiskiem dowodzenia odpowiedzialnym za koordynację połączonego wsparcia ogniowego.

Wydarzenie zostało podzielone na dwa dni. W trakcie pierwszego, 27 maja, odbywały się na terenie CSWRiA spotkania związane z planowaniem misji. Pierwsze posiedzenia były prowadzone osobno przez środowisko Apache i środowisko HIMARS. Następne pozwoliło na integrację domeny powietrznej i lądowej, której znaczenie ze względu na coraz większą liczbę uczestników w przestrzeni powietrznej rośnie. Właściwa część wydarzenia odbyła się dzień później, 28 maja.

Ćwiczenia poligonowe rozpoczęły się od zniszczenia celu imitującego samobieżny system artylerii rakietowej przeciwnika przez bezzałogowy statek powietrzny – uderzeniowy systemu Gladius,otrzymujący informacje z bezzałogowego statku powietrznego FT-5, również elementu wspomnianego systemu. Następnie trzy śmigłowce AW149 dokonały desantu pododdziału piechoty, która zabezpieczyła pozycje dla dwóch wyrzutni artylerii rakietowej M142 HIMARS. Z kolei zadaniem wykonywanym przez wojska rakietowe było unieszkodliwienie celów imitujących naziemne elementy zintegrowanej obrony powietrznej, co wykonano wystrzeliwując trzy pociski M28 Reduced Range Practice Rocket (RRPR).

Po wykonaniu zadania przez wojska rakietowe, realizację zadań ogniowych rozpoczęły śmigłowce uderzeniowe Apacz, opierając się o tzw. tabele ogniowe (ang. gunnery tables), służące do szkolenia i ewaluacji kompetencji załóg oraz jednostek śmigłowców oraz innych platform wykorzystywanych w US Army. Dodać można, że obecnie w lotnictwie funkcjonuje 12 tabel ogniowych oznaczanych numeracją od GT-I do GT-XII. Podczas ćwiczeń w CSWRiA wykorzystana została szósta tabela ogniowa.

Pełna wersja artykułu w magazynie NTW 7/2026